Nature & environment: Pollution & habitat loss

Talk about nature under pressure in Thai. This second part starts with the joys — โลมา (dolphins), ผีเสื้อ (butterflies), a healthy ระบบนิเวศ (ecosystem) and อากาศบริสุทธิ์ (clean air) — then faces the problems: ฝุ่น (dust), หมอกควัน (haze), มลพิษ (pollution), ขยะพลาสติก (plastic waste), น้ำเสีย (wastewater), ไฟป่า (forest fires), deforestation and drought. All 18 sentences are recorded by native speakers and come with English translations and word-by-word notes, so the environmental vocabulary sticks by ear.

The natural world

18 sentences · TapClick to reveal Thai, English and notes. Take the quiz

1 อพยพmigrate…
หน้าหนาวฝูงนกจะอพยพหนีความหนาวมาทางใต้
nâa-nǎao fǔung nók jà òp-phá-yóp nǐi khwaam-nǎao maa thaang dtâi
In winter, flocks of birds migrate south to escape the cold.
หน้าหนาว/ nâa-nǎao=cool seasonฝูง/ fǔung=flock ("herd")นก/ nók=birdจะ/ jà=(usually)อพยพ/ òp-phá-yóp=migrateหนี/ nǐi=escapeความหนาว/ khwaam-nǎao=coldมา/ maa=("come")ทางใต้/ thaang dtâi=south
Wetlands like Bueng Boraphet and the Gulf coast host migratory birds escaping northern winters — prime birdwatching season runs through the cool months.
2 ระบบนิเวศecosystem…
ในระบบนิเวศ สัตว์ทุกชนิดล้วนมีบทบาทของมัน
nai rá-bòp ní-wêet sàt thúk chá-nít lúan mii bòt-bàat khǎwng man
In an ecosystem, every species has its own role.
ใน/ nai=inระบบนิเวศ/ rá-bòp ní-wêet=ecosystemสัตว์/ sàt=animalทุก/ thúk=everyชนิด/ chá-nít=kind (classifier)ล้วน/ lúan=allมี/ mii=haveบทบาท/ bòt-bàat=roleของ/ khǎwng=ofมัน/ man=it
3 ธรรมชาติnature…
พอได้ใกล้ชิดธรรมชาติ ก็รู้สึกสงบขึ้นมาทันที
phaw dâi glâi-chít tham-má-châat gâw rúu-sùek sà-ngòp khûen maa than-thii
As soon as I'm close to nature, I feel calmer straight away.
พอ/ phaw=as soon as ("enough")ได้/ dâi=get toใกล้ชิด/ glâi-chít=closeธรรมชาติ/ tham-má-châat=natureก็/ gâw=(then)รู้สึก/ rúu-sùek=feelสงบ/ sà-ngòp=calmขึ้น/ khûen=more ("up")มา/ maa=("come")ทันที/ than-thii=right away
4 ที่เที่ยวnature spots…
แถวบ้านคุณมีที่เที่ยวธรรมชาติบ้างมั้ย
thǎaeo bâan khun mii thîi-thîao tham-má-châat bâang mái
Got any nature spots to visit near your place?
แถว/ thǎaeo=aroundบ้าน/ bâan=homeคุณ/ khun=yourมี/ mii=haveที่เที่ยว/ thîi-thîao=place to visitธรรมชาติ/ tham-má-châat=natureบ้าง/ bâang=someมั้ย/ mái=(question)
5 อากาศบริสุทธิ์pure…
อากาศบนเขาบริสุทธิ์ หายใจแล้วสดชื่นดีเนอะ
aa-gàat bon khǎo baw-rí-sùt hǎai-jai láaeo sòt-chûuen dii núh
The mountain air's pure — it's so refreshing to breathe, isn't it?
อากาศ/ aa-gàat=airบน/ bon=onเขา/ khǎo=mountain (also "he/she/they")บริสุทธิ์/ baw-rí-sùt=pureหายใจ/ hǎai-jai=breatheแล้ว/ láaeo=(and so)สดชื่น/ sòt-chûuen=refreshingดี/ dii=nicely ("good")เนอะ/ núh=(right?)
6 ฝุ่นdust…
ช่วงนี้ฝุ่น PM 2.5 หนักมาก ออกไปข้างนอกต้องใส่หน้ากาก
chûang-níi fùn phii-em sǎwng jùt hâa nàk mâak àwk bpai khâang nâwk dtâwng sài nâa-gàak
PM2.5 dust is really bad lately — you have to wear a mask when you go out.
ช่วง/ chûang=periodนี้/ níi=thisฝุ่น/ fùn=dustPM 2.5/ phii-em sǎwng jùt hâa=PM2.5หนัก/ nàk=heavyมาก/ mâak=veryออก/ àwk=outไป/ bpai=("go")ข้างนอก/ khâang nâwk=outsideต้อง/ dtâwng=have toใส่/ sài=wearหน้ากาก/ nâa-gàak=mask
PM2.5 (fine-dust) pollution is a serious seasonal problem, worst from roughly December to April. The north — especially Chiang Mai — regularly tops global pollution rankings during burning season, and masks, air purifiers and the occasional school closure become routine.
7 หมอกควันhaze…
หน้าแล้งทางเหนือมักมีหมอกควันจากการเผาป่า
nâa-láaeng thaang nǔea mák mii màwk-khwan jàak gaan-phǎo-bpàa
In the dry season the north often has haze from forest burning.
หน้าแล้ง/ nâa-láaeng=dry seasonทางเหนือ/ thaang nǔea=northมัก/ mák=usuallyมี/ mii=haveหมอกควัน/ màwk-khwan=hazeจาก/ jàak=fromการ/ gaan=(act of)เผา/ phǎo=burnป่า/ bpàa=forest
Burning crop stubble and forest to clear land each dry season blankets the north in smog, the main driver of the region's PM2.5 spikes from February to April.
8 มลพิษpollution…
มลพิษทางอากาศในเมืองแย่ลงทุกปี อย่างไรก็ตาม คนส่วนใหญ่ก็ยังไม่ค่อยตื่นตัว
mon-lá-phít thaang aa-gàat nai mueang yâae long thúk bpii yàang-rai gâw dtaam khon sùan-yài gâw yang mâi khôi dtùuen-dtua
Air pollution in the city gets worse every year; however, most people still aren't very aware of it.
มลพิษทางอากาศ/ mon-lá-phít thaang aa-gàat=air pollutionใน/ nai=inเมือง/ mueang=cityแย่/ yâae=badลง/ long=(down)ทุก/ thúk=everyปี/ bpii=yearอย่างไรก็ตาม/ yàang-rai gâw dtaam=howeverคน/ khon=personส่วนใหญ่/ sùan-yài=mostก็/ gâw=(even so)ยัง/ yang=stillไม่ค่อย/ mâi khôi=not veryตื่นตัว/ dtùuen-dtua=aware
9 ขยะพลาสติกPlastic waste…
ขยะพลาสติกในทะเลเป็นอันตรายต่อสัตว์ทะเล
khà-yà phlâas-dtìk nai thá-lee bpen an-dtà-raai dtàw sàt thá-lee
Plastic waste in the sea endangers sea life.
ขยะ/ khà-yà=rubbishพลาสติก/ phlâas-dtìk=plasticใน/ nai=inทะเล/ thá-lee=seaเป็น/ bpen=beอันตราย/ an-dtà-raai=dangerousต่อ/ dtàw=towardsสัตว์/ sàt=animalทะเล/ thá-lee=sea
Thailand has ranked among the top contributors of ocean plastic; turtles and other marine animals dying from swallowed bags helped push the retail bag ban.
10 น้ำเสียwastewater…
โรงงานบางแห่งแอบปล่อยน้ำเสียลงแม่น้ำ
roong-ngaan baang hàaeng àaep bplòi nám-sǐa long mâae-nám
Some factories secretly discharge wastewater into the river.
โรงงาน/ roong-ngaan=factoryบาง/ baang=someแห่ง/ hàaeng=(classifier)แอบ/ àaep=secretปล่อย/ bplòi=releaseน้ำเสีย/ nám-sǐa=wastewaterลง/ long=into ("down")แม่น้ำ/ mâae-nám=river ("mother water")
Untreated factory discharge has badly polluted rivers near industrial zones; the Tha Chin and parts of the Chao Phraya are recurring trouble spots.
11 ทิ้งขยะdumping rubbish…
คนทิ้งขยะลงแม่น้ำกันเนี่ย น้ำเลยเน่าเสีย
khon thíng khà-yà long mâae-nám gan nîa nám loei nào-sǐa
People dumping rubbish in the river like this — that's why the water's gone foul.
คน/ khon=personทิ้ง/ thíng=throw awayขยะ/ khà-yà=rubbishลง/ long=into ("down")แม่น้ำ/ mâae-nám=river ("mother water")กัน/ gan=(with each other)เนี่ย/ nîa=(emphasis)น้ำ/ nám=waterเลย/ loei=soเน่าเสีย/ nào-sǐa=foul
12 ถุงพลาสติกplastic bags…
เดี๋ยวนี้ร้านค้าหลายที่เลิกแจกถุงพลาสติกแล้ว
dǐao-níi ráan-kháa lǎai thîi lêrk jàaek thǔng phlâas-dtìk láaeo
These days many shops have stopped giving out plastic bags.
เดี๋ยวนี้/ dǐao-níi=nowadaysร้านค้า/ ráan-kháa=shopหลาย/ lǎai=manyที่/ thîi=place (classifier)เลิก/ lêrk=stopแจก/ jàaek=give outถุง/ thǔng=bagพลาสติก/ phlâas-dtìk=plasticแล้ว/ láaeo=already
From January 2020 major Thai retailers stopped handing out free plastic bags; shoppers now bring their own, and a cloth bag (ถุงผ้า) has become an everyday item.
13 ที่อยู่อาศัยhabitat…
ขณะที่ป่าถูกทำลายไปเรื่อยๆ สัตว์ป่าก็ค่อยๆ หมดที่อยู่อาศัย
khà-nà thîi bpàa thùuk tham-laai bpai rûeai-rûeai sàt-bpàa gâw khôi-khôi mòt thîi-yùu-aa-sǎi
As the forest is steadily destroyed, wild animals gradually lose their habitat.
ขณะ/ khà-nà=whileที่/ thîi=thatป่า/ bpàa=forestถูก/ thùuk=get (passive)ทำลาย/ tham-laai=destroyไป/ bpai=(along)เรื่อยๆ/ rûeai-rûeai=steadilyสัตว์ป่า/ sàt-bpàa=wild animal ("forest animal")ก็/ gâw=(then)ค่อยๆ/ khôi-khôi=graduallyหมด/ mòt=run outที่อยู่อาศัย/ thîi-yùu-aa-sǎi=habitat
14 ไฟป่าwildfire…
อุตส่าห์ช่วยกันปลูกป่ามาหลายปี ปีนี้ไฟป่าดันลุกลามไปหลายพันไร่
ùt-sàa chûai gan bplùuk bpàa maa lǎai bpii bpii níi fai-bpàa dan lúk-laam bpai lǎai phan rài
We all went to the trouble of replanting the forest for years, and this year a wildfire went and spread across thousands of rai.
อุตส่าห์/ ùt-sàa=bother toช่วย/ chûai=helpกัน/ gan=(with each other)ปลูก/ bplùuk=plantป่า/ bpàa=forestมา/ maa=(up to now)หลาย/ lǎai=manyปี/ bpii=yearปี/ bpii=yearนี้/ níi=thisไฟ/ fai=fireป่า/ bpàa=forestดัน/ dan=(go and)ลุกลาม/ lúk-laam=spreadไป/ bpai=("go")หลาย/ lǎai=manyพัน/ phan=thousandไร่/ rài=rai
A rai (ไร่) is the Thai unit of land area, equal to 1,600 m² (0.16 ha). Dry-season wildfires routinely burn many thousands of rai across the northern forests.
15 ตัดป่าcut down…
ตัดป่ากันเยอะขนาดนี้ มิน่าฝนถึงตกน้อยลง
dtàt bpàa gan yúh khà-nàat níi mí-nâa fǒn thǔeng dtòk nói long
They've cut down this much forest — no wonder it rains less.
ตัด/ dtàt=cutป่า/ bpàa=forestกัน/ gan=(with each other)เยอะ/ yúh=a lotขนาดนี้/ khà-nàat níi=this muchมิน่า/ mí-nâa=no wonderฝน/ fǒn=rainถึง/ thǔeng=(that's why)ตก/ dtòk=fallน้อย/ nói=littleลง/ long=(down)
16 ยึดดินsoil…
ต้นไม้ใหญ่ช่วยยึดดิน ดังนั้นดินจึงไม่พังทลายตอนฝนตก
dtôn-máai yài chûai yúet din dang-nán din jueng mâi phang-thá-laai dtawn fǒn dtòk
Large trees help hold the soil in place; therefore it doesn't erode when it rains.
ต้นไม้/ dtôn-máai=treeใหญ่/ yài=bigช่วย/ chûai=helpยึด/ yúet=holdดิน/ din=soilดังนั้น/ dang-nán=thereforeดิน/ din=soilจึง/ jueng=soไม่/ mâi=notพังทลาย/ phang-thá-laai=collapseตอน/ dtawn=whenฝน/ fǒn=rainตก/ dtòk=fall
Stripping forest off slopes triggers landslides and flash floods in the rainy season — a deadly, recurring disaster in upland provinces.
17 ทะเลทรายdesert…
เนื่องจากใช้ที่ดินผิดวิธีมานาน ดินจึงเสื่อมจนกลายเป็นทะเลทราย
nûeang jàak chái thîi-din phìt wí-thii maa naan din jueng sùeam jon glaai bpen thá-lee-saai
Owing to long-term misuse of the land, the soil has degraded into desert.
เนื่องจาก/ nûeang jàak=owing toใช้/ chái=useที่ดิน/ thîi-din=landผิด/ phìt=wrongวิธี/ wí-thii=methodมา/ maa=(up to now)นาน/ naan=longดิน/ din=soilจึง/ jueng=soเสื่อม/ sùeam=degradeจน/ jon=untilกลายเป็น/ glaai bpen=becomeทะเลทราย/ thá-lee-saai=desert
18 ทนแล้งdrought-tolerant…
พืชบางชนิดทนแล้งได้ดี จึงขึ้นได้แม้ในที่แห้งแล้ง
phûuet baang chá-nít thon láaeng dâi dii jueng khûen dâi máae nai thîi hâaeng-láaeng
Some plants are very drought-tolerant, so they can grow even in arid areas.
พืช/ phûuet=plantบาง/ baang=someชนิด/ chá-nít=kind (classifier)ทน/ thon=bearแล้ง/ láaeng=droughtได้/ dâi=canดี/ dii=goodจึง/ jueng=soขึ้น/ khûen=grow ("up")ได้/ dâi=canแม้/ máae=evenใน/ nai=inที่/ thîi=placeแห้งแล้ง/ hâaeng-láaeng=arid